Disleksi nedir ve nasıl anlaşılır? Okuma bozukluğu nasıl düzeltilir? Disleksi nedenleri

İlkokul periyodundaki çocuklarda ve yetişkinlerde görülebilen disleksi, bir tıp okuma bozukluğundan kaynaklanan hastalıktır. Sözleri heceleme ve …

İlkokul periyodundaki çocuklarda ve yetişkinlerde görülebilen disleksi, bir tıp okuma bozukluğundan kaynaklanan hastalıktır. Sözleri heceleme ve çözümleme, okuduğunu anlayamama ya da okuma esnasında dikkat dağılma üzere belirtilerle bireyde beliren disleksi ile ilgili merak edilen tüm bilgiler haberin ayrıntılarında. Disleksi nedir, nasıl anlaşılır? Okuma bozukluğunu düzeltmek için…

Toplum içerisinde seyrekte olsa görülebilen rahatsızlıklardan biri olan disleksi, halk ortasında öğrenme zahmeti olarak algılansa da aslında disleksi öğrenme zahmeti değil öğrenme bozukluğudur. Disleksi rahatsızlığı çocuklarda okul öncesi periyotta sinyallerini verse de daha çok ilkokul çağındaki çocuklarda fark edilir. Disleksi hastalığına sahip bireylerin özelliklerine baktığımızda rastgele bir zeka geriliği olmadığı olağan ya da üstün zekada iken okuma, yazma ve lisan hünerlerinde sorun yaşamalarına neden olan özel öğrenme bozukluğudur.

Disleksi görülen yetişkin ve çocuklarda çalışkanlık öne çıkar. Lakin beyinleri sözleri farklı işlediği için bu durum sözlerin çözümlenmesini ve tanınmasını zorlaştırır. Seyrek olarak görüldüğü bilinen lakin halbuki birçok kişi disleksi olmasına karşın kendilerinin bundan haberdar olmadığı görülür. Beyindeki bilgi sürece merkezinin hasar görmesiyle ortaya çıkan disleksi, yanlışsız bir formda tedavi edilmediği vakit bilhassa de okul periyodundaki çocukların akademik hayatını olumsuz etkileyen bir rahatsızlıktır. 

DİSLEKSİ NEDİR? DİSLEKSİ NASIL ORTAYA ÇIKAR?

Çocuklarda disleksi nedir, disleksi nasıl anlaşılır?

Çocukluk ve yetişkinlik periyodunda ortaya çıkan bir cins öğrenme bozukluğu olan disleksi hastalığı okul çağındaki çocuklarda birtakım belirtilerle kendini gösterir. Okuma, yazma, konuşma, dinleme ve matematik yeteneklerinin kazanılmasında ortaya çıkan  nörogenetik sorun ‘Dahilerin hastalığı’ olarak da bilinir. Örnek verecek olursak; Albert Einstein, Walt Disney, Leonardo Da Vinci, günümüz dünyasının en zeki insanlarındandır.

Hamilelik periyodunda bebeğin görme sonunun hasara uğramasıyla ortaya çıkan disleksi ile ilgili yapılan araştırmada; Beynin görme fonksiyonuna katkı sağlayan ve tümü ‘V’ ile temsil edilen, en az 32 kısım vardır. Mesela V5; hareketli objeleri izler. V1 ve V2 ise, renklerin algılanmasına yardımcı olur. Disleksi için ise, V5 kısmının sorunlu olduğu ve okumayı zorlaştırdığı öne sürülmektedir.

DİSLEKSİ NASIL ANLAŞILIR? DİSLEKSİ BELİRTİLERİ:

Disleksi nedir, disleksi nasıl ortaya çıkar

Doğuştan görülebileceği üzere doğum sonrası travmatik biçimde de ortaya çıkabilen disleksinin belirtilerine en yaygın ilkokul periyodunda rastlanır. Zira ilkokul periyodunda okuma yazmaya başlayan çocuk yaşıtlarına nazaran daha yavaştan gelir ve okuma yazmasında hece atlama üzere durumlar görülebilir. Birbirine benzeyen harfleri yazmakta zorlanırlar.

Yazılışın haricinde okurken de “d” harfini “b” harfi ile, “p” harfini “g” harfi ile karıştırması yüksek ihtimaldir. Hafızasının yaşıtlarına nazaran daha düşük olması sebebiyle, yakın vakitte hatta bir evvelki derste işlenen mevzuyu bile az hatırlar ya da hatırlamada zorluk çekildiği görülür. Genel olarak baktığımızda disleksinin belirtileri şu biçimdedir:

1- Odaklanma meselesini sık sık yaşarlar.

2- Yaşıtlarına nazaran daha geç konuşmaya başlarlar.

3- Söz hazneleri yetersizdir, birinci okuduklarında akıllarında kalmaz.

4- Okuma yaparken sözleri atlarlar.

5- Harfleri yahut sayıları tersten algılarlar. (‘3’ sayısı, ‘E’, ‘P’, ‘B’, ‘D’ harfleri)

DİSLEKSİ OLAN ÇOCUKLARA NASIL DAVRANILMALI?

Okul çağındaki çocuklarda sıklıkla görülen sorunlardan birisi de disleksi yani okuma bozukluğudur. Çocuğun zekası haricinde gelişen bu durum, ilerleyen devirlerde çocuğun akademik performansını düşürmesine neden olur. Diğer hastalıklarda olduğu üzere dislekside de erken teşhis hayati bir kıymet taşıyor. Disleksi rahatsızlığı harfleri karıştırma, alfabeyi geç öğrenme, sesleri yanlış tahlil etme ve heceleyerek okuma üzere belirtilerle kendini göstermeye başlar. Tüm bunların eksikliğinde ise çocuğun okumasında gecikme ya da yanlış söylem etme görülür.

ÖĞRENEMEYEN ÇOCUK YOKTUR ÖĞRETEMEYEN EBEVEYN VARDIR!

Özel Eğitim ve Çocuk Gelişimi Uzmanı Hamide Merve Demir,  “Unutulmamalıdır ki; dislektik olan yada disleksi riski taşıyan çocuklarımızın zeka geriliği yoktur. Olağan zeka ve olağan üstü zekaya sahip bireyler %82 oranla IQ, 110-130 puan aralığındadır. Yalnızca uzman takviyeye ve yönlendirici eğitim–öğretim modellerine gereksinimleri vardır. Unutmamalıyız ki ; öğrenemeyen çocuk yoktur. Öğretemeyen ebeveyn, öğretmen ya da sistem vardır.” açıklamasını yaptı.

OKUMA BOZUKLUĞU NASIL DÜZELTİLİR?

Dislekci ne vakit ortaya çıkar? Disleksi belirtileri

Şayet çocuğunuzun okumasında gecikme ya da zorlanma varsa, ebeveyni olarak onun üzerinde baskı kurmamalısınız. Bu mevzuda yapabileceğiniz birinci şey, çocuğunuza karşı sabır ve ilgi göstermek olacaktır. Bu iki kıymetli kriteri aştıktan sonra uygulamaya geçerek okuma çalışmaları yapabilirsiniz.

Pekala okuma bozukluğu olan çocuklara ne yapılmalı?

Seveceğini düşündüğünüz bir kitabı hem kendinize hem de çocuğunuza alın. Aldığınız kitabı birinci 25 dakikada çocuğunuza okuturken sizde göz ucuyla takip etmelisiniz. Söylemini yanlış bir halde seslendirdiğinde okumasını durdurup kusur yaptığı kelimeyi tekrardan okumasını isteyin.

Düzgü okuyana kadar devam ettirdikten sonra kısa bir mola verebilirsiniz. Mola bittikten sonra 25 dakika daha sesli okuma çalışması yapmalısınız. Haftada 1 kere da, çocuğunuzun 1 dakikada okuduğu söz sayısını not ederek okumasında ilerleme olup olmadığını anlayabilirsiniz.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir